تعریف و تاریخچه

فقه دانشی است که ریشه در وحی الهی دارد و بر اساس اجتهاد و استنباط در مسیر تعالی و تکامل قرار گرفت و منسجم‌ترین نظام حقوقی را ارائه نمود و تاثیر شگرفت در جهان حقوقی به جا گذاشت. به خصوص فقه امامیه که در قوانین کشورهای اسلامی نیز مؤثر بوده است و قانون مدنی، جزایی، آئین دادرسی و تا حدودی قانون تجارت ایران نیز بر مبنای فقه امامیه نوشته شده است. منظور از اصطلاح مبانی حقوق اسلامی دانش اصول فقه است که به عنوان ابزار استنباط احکام و حقوق اسلام از منابع اسلامی مورد استفاده قرار می گیرد.
رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی تحول یافته رشته منقول دهه های پیشین است که از سال 1337 در دانشکده معقول و منقول دانشجو می پذیرفت . از سال 1348 نام این دانشکده به الهیات و معارف اسلامی تغییر یافت و در سه رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی ، فلسفه و کلام اسلامی ، فرهنگ اسلامی و رابطه آن با تمدن ایرانی دانشجو پذیرفت. 

هدف، ضرورت و اهمیت رشته

هدف از رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی تربیت نیروی متخصص مورد نیاز کشور در مراکز قضائی و کارشناسان حقوقی ادارات و کانون وکلا و مشاوران حقوقی و دفاتر اسناد رسمی، تربیت نیروی مناسب مرکز فرهنگی، آموزشی، پژوهشی، اجتماعی و... همچون آموزش و پرورش، دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و امثال آن می‌باشد.

بازه فعالیت هر رشته
  • پژوهش و تولید علم در زمینه ی مسائل فقهی و حقوقی
  • برنامه ریزی در مراکز و سازمان های مرتبط به عنوان صاحب نظر در فقه و حقوق اسلامی
  • بررسی حقایق، یا تهیه اسناد و مدارک حقوقی
  • اجرای تحقیق برای پشتیبانی از یک محاکمه حقوقی برای تنظیم دفاعیه، یا اجرای حکم قانونی
  • کمک به وکلا یا قضات با تحقیق یا تهیه مدارک و اسناد حقوقی
  • ملاقات با موکلان یا کمک به وکلا و قضات در دادگاه
  • هدایت جلسات رسیدگی به محاکمه به‌منظور تصمیم‌گیری یا پیشنهاد برای تصمیم‌گیری در مورد شکایات و دعاوی مربوط به برنامه‌های دولتی یا سایر مسائل مربوط به دولت و گرفتن تصمیم
  • حل مناقشات خارج از سیستم قضایی با جلب رضایت طرفین

توانایی های لازم هر رشته
  • تسلط بر زبان عربی
  • تسلط بر بحث‌های مربوط به فقه
  • قدرت استدلال و استنباط
  • توانایی قانع ساختن افراد

ویژگی های شخصیتی
  • سنتی
  • منظم
  • ریسک پذیر
  • صادق
  • جزئی نگر

گرایش ها و ادامه تحصیل

ادامه تحصیل تا مقطع دکتری امکان پذیر می باشد.

گرایش های مقطع کارشناسی ارشد مجموعه فقه و حقوق :

  • فقه و مبانی حقوق اسلامی
  • فقه سیاسی
  • فقه و حقوق خانواده
  • فقه و حقوق جزا
  • فقه و حقوق خصوصی
  • فقه مقارن و حقوق عمومی اسلامی
  • فقه مقارن و حقوقخصوصی اسلامی
  • فقه مقارن و حقوق جزای اسلامی
  • مذاهب فقهی

گرایش های مقطع دکتری :

  • فقه و مبانی حقوق اسلامی
  • فقه و حقوق جزا
  • فقه و حقوق خصوصی
  • فقه و مبانی حقوق و اندیشه امام خمینی (ره)
  • مذاهب فقهی

طول-دوره-رشته-های-دانشگاهی

رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی در زیر گروه 1 رشته ریاضی می باشد.

زیر-گروه-1-رشته-ریاضی
شرایط خاص رشته

تفاوت رشته فقه و حقوق اسلامی با رشته الهیات گرایش فقه و مبانی حقوق اسلامی:

از آنجا که فقه و مبانی حقوق اسلامی از گرایش های رشته الهیات می باشد مباحث حقوقی به صورت بسیار مختصر و گذرا مطالعه می شود. این در حالی است که اطلاع از قوانین و نظرات حقوقدانان، سبب ارائه ی تحلیل و استنباط متناسب با شرایط و مقتضیات زمان خواهد شد و این مهم در رشته فقه و حقوق اسلامی تأمین می شود.
علاوه بر این متون فقهی و اصولی که در رشته الهیات گرایش فقه و مبانی حقوق اسلامی مورد مطالعه قرار می گیرد در سطح نازلتری نسبت به رشته فقه و حقوق اسلامی است، به گونه ای که گزیده ای از متونی که در کارشناسی رشته فقه و حقوق اسلامی مطالعه می شود، جزو متون درسی مقطع کارشناسی ارشد رشته الهیات گرایش فقه و مبانی حقوق اسلامی می باشد و همین نمونه گوشه ای از غنای رشته فقه وحقوق اسلامی است.

برخی از دانشگاه جهت تحصیل
  • دانشگاه غیر انتفاعی امام رضا(ع) – مشهد (پذیرش با شرایط خاص)
  • دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم – سازمان اوقاف و امور خیریه (محل تحصیل دانشکده علوم قرآنی شیراز) (نوبت دوم)
  • دانشگاه غیر انتفاعی معارف قرآن و عترت(ع) اصفهان
  • موسسه غیرانتفاعی حکیم طوس – مشهد
  • دانشگاه غیر انتفاعی مفید – قم
  • موسسه غیرانتفاعی علامه قزوینی – قزوین
  • دانشگاه پیام نور استان تهران – تهران جنوب
  • دانشگاه پیام نور استان البرز – مرکز کرج
  • دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال
  • دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

پذیرش در تمامی از دانشگاه ها (بجز دانشگاه غیرانتفاعی امام زضا (ع) ) بر اساس سوابق تحصیلی می باشد.

دروس پایه اصلی و تخصصی در دانشگاه

دروس پایه:

صرف 1و2 – نحو 1و2و3 – سیره پیامبر و امامن (ع) – منطق – کلام و عقاید اسلامی – کلیات فلسفه و عرفان اسلامی – تفسیر قرآن کریم – مبادی فقه – مبادی اصول

دروس تخصصی:

روش تحقیق و مرجع شناسی فقه و اصول – اصول فقه 1 (مباحث الفاظ 1) – اصول فقه 2 (مباحث الفاظ 2) – اصول فقه 3 (امارات و اصول علمیه) – اصول فقه 4 (اصول علمیه ، اجتهاد و تقلید) – فقه عبادی – فقه مدنی-عقود معین (1) – فقه مدنی-عقود معین (2) – فقه احکام، وصیت و ارث – فقه جزائی – فقه خانواده – فقه قضایی – فقه تطبیقی – فقه مسائل خلافی فریقین – قواعد فقه مدنی – قواعد فقه جزائی – آیات الاحکام عبادی – آیات الاحکام حقوقی – تاریخ فقه و اجتهاد – مبانی استنباط احکام مستحدثه – کلیات علوم حدیث – احادیث فقهی – حقوق جزای عمومی اسلام – حقوق بین الملل اسلام – کلیات علم حقوق – قواعد عمومی قراردادها – حقوق خانواده – حقوق جزای اختصاصی – حقوق اساسی – حقوق اشخاص و اموال – حقوق تجارت – آیین دادرسی مدنی – آیین دادرسی کیفری – زبان تخصصی 1و2 – کارورزی حقوقی – مبانی جامعه شناسی – حقوق کار – ادله اثبات دعوا – فلسفه حقوق – قرائت و درک متون عربی معاصر – جرم شناسی – شناخت ادیان بزرگ با تأکید بر ابعاد تشریعی – جرم شناسی

فرصت های شغلی و میزان درآمد

رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی مرتبط‌‌‌‌‌ترین رشته با رشته حقوق است. کسانی که دارای مدرک کارشناسی این رشته هستند می‌توانند در آزمون وکالت شرکت کرده و در کسوت وکالت فعالیت نمایند. یکی از دلایلی که باعث شده فارغ‌التحصیلان این رشته بتوانند هم پای فارغ‌التحصیلان رشته حقوق در آزمون وکالت شرکت نمایند، واحد‌های درسی مشترک بین این دو رشته است.

مراکز محل فعالیت غیر مستقل :

  • قضاوت
  • کارشناس حقوقی قوه قضاییه
  • وزارتخانه ها
  • دستگاه های اجرایی
  • سردفتری دفتر اسناد رسمی
  • دفاتر طلاق و ازدواج
  • مشاوره حقوقی
  • استاد دانشگاه

مراکز محل فعالیت مستقل:

  • وکالت
  • محقق و پژوهشگر
  • تأسیس دفاتر اسناد رسمی

سطح درآمد :

این رشته بازار کار خوبی داشته و می‌توان از طریق این رشته به درآمد بالایی دست یافت.البته حقوق افراد در اداره‌های دولتی بعد از استخدام همانند کارمندان محاسبه می شود و درآمد ادارات خصوصی بیشتر از دولتی‌ها است.

خارج از کشور
وضعیت رشته در خارج از کشور

با توجه به اینکه رشته فقه وحقوق اسلامی به بررسی احکام و حقوق در دین اسلام می پردازد ؛ این رشته در بسیاری از کشورهای دنیا ارائه نمی گردد ولی در کشورهایی اسلامی و عرب زبان مانند سوریه ، مصر ، لبنان اردن و … می توان در برخی از دانشگاه ها به تحصیل در رشته فقه و حقوق پرداخت . از جمله دانشگاه هایی که این رشته را ارائه می دهند می توان به دانشگاه دمشق سوریه اشاره کرد.

افراد موفق در رشته

عابدین مومنی : مدیر گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه تهران

منابع
  • کتاب هنرانتخاب
  • سایت “ای-استخدام”
  • سایت “مسیر ایرانی”
  • سایت “3گام”
  • کتاب معرفی رشته های سازمان سنجش
  • سایت ویکی پدیا فارسی و انگلیسی
  • سایت خبرنامه دانشجویان ایران
  • سایت گزینه 2
  • سایت وزارت علوم
  • سایت پروفایل سنتر

معرفی رشته های گروه آزمایشی ریاضی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.